Diagnostyka cukrzycy ciążowej

Diagnostyka cukrzycy ciążowej to element obowiązkowy każdej prawidłowo prowadzonej ciąży. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej jasno wskazuje na badania jakie należy wykonać w ciąży. Wśród tych badań znajdziemy oznaczenie stężenia glukozy na czczo, które należy wykonać do 10 tygodnia ciąży (lub w chwili dowiedzenia się o ciąży), a w przypadku grupy ryzyka cukrzycy ciążowej – od razu wykonuje się test obciążenia glukozą. Następnie między 21, a 26 tygodniem ciąży (wg PTD 2023 między 24, a 28 tygodniem ciąży) należy wykonać test obciążenia glukozą.

Grupa ryzyka cukrzycy ciążowej

Jak wspomniałam powyżej – do 10 tygodnia ciąży należy wykonać oznaczenie stężenia glukozy na czczo. Jeśli jednak pacjenta zaliczona zostanie do grupy ryzyka cukrzycy ciążowej, badanie to zastępuje się testem obciążenia glukozą. Kiedy stwierdza się, że kobieta należy do tej grupy ryzyka? Jeśli zostanie spełnione jedno z niżej wymienionych kryteriów:

• ciąża po 35. roku życia
• w wywiadzie porody dzieci o masie > 4 kg
• urodzenie noworodka z wadą rozwojową
• zgony wewnątrzmaciczne w wywiadzie
• nadciśnienie tętnicze
• nadwaga lub otyłość
• rodzinny wywiad w kierunku cukrzycy typu 2
• rozpoznanie cukrzycy ciążowej w poprzednich ciążach
• wielorództwo (ciężarna, która już raz rodziła)
• PCOS – zespół policystycznych jajników

Podwyższone stężenie glukozy na czczo w ciąży

Prawidłowe, zgodne z zakresem referencyjnym wg wytycznych PTD 2023 stężenie glukozy na czczo u kobiet w ciąży wynosi <92 mg/dL (<5,1 mmol/L).

Jeśli wartości stężenia glukozy na czczo wyniosą między 92, a 125 mg/dL (5,1–6,9 mmol/L) wówczas kobietę niezwłocznie kieruje się na test obciążenia glukozą.

W przypadku stężenia glukozy wynoszącego >126 mg/dL (>7 mmol/L) badanie należy powtórzyć. Jeśli powtórne oznaczenie glukozy będzie wynosiło >126 mg/dL (>7 mmol/L) – wynik ten spełnia kryteria stwierdzenia cukrzycy. W przypadku wątpliwości – wykonuje się test obciążenia glukozą.

Interpretacja testu obciążenia glukozą w ciąży

Samo wykonanie testu obciążenia glukozą u kobiet w ciąży nie różni się niczym w porównaniu do tego testu wykonywanego u kobiet niebędących w ciąży, czy u mężczyzn. Pacjentce pobiera się krew na czczo, następnie podaje 75 g glukozy w formie roztworu, a następnie ponownie pobiera krew po 60 i 120 minutach od spożycia glukozy. Należy pamiętać, by w trakcie wykonywania testu nie spacerować, nie denerwować się – chodzenie po sklepach i parku w tak zwanym „międzyczasie” może spowodować fałszywie obniżone wyniki stężenia glukozy.

Do rozpoznania cukrzycy potrzebne jest spełnienie jednego z poniższych kryteriów:

• glukoza na czczo: 92–125 mg/dL (5,1–6,9 mmol/L)
• glukoza w 60 minucie testu obciążenia glukozą: ≥ 180 mg/dL ≥( 10,0 mmol/L)
• glukoza w 120 minucie testu obciążenia glukozą: 153-199 mg/dL (8,5-11 mmol/L)

W przypadku stężenia glukozy w 120 minucie testu wynoszącym >200 mg/dL (>11,1mmol/L) – wynik ten spełnia kryterium stwierdzenia CUKRZYCY.

Fiszka do nauki

Fiszka numer 17 do nauki do egzaminu specjalizacyjnego: Diagnostyka cukrzycy ciążowej

Źródła:

1. Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u osób z cukrzycą 2023 Stanowisko Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego
2. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej

Poniżej znajdziesz linki do wszystkich fiszek do nauki do egzaminu specjalizacyjnego z laboratoryjnej diagnostyki medycznej, jakie udało mi się do dnia dzisiejszego opracować.

Pozostałe fiszki do nauki:

Zaplanowane fiszki znajdziesz tutaj

Fiszka 1. Podział białek ostrej fazy.

Fiszka 2. Czas okluzji PFA-100.

Fiszka 3. Test z metoklopramidem

Fiszka 4. Sferocytoza wrodzona

Fiszka 5. MGUS – stan przednowotworowy

Fiszka 6. Pseudohiperkaliemia.

Fiszka 7. Rozpoznawanie zaburzeń RKZ

Fiszka 8. Hormony podwzgórza

Fiszka 9. Zmiany laboratoryjne w ciąży

Fiszka 10. Czułość diagnostyczna testu

Fiszka 11. Swoistość diagnostyczna testu

Fiszka 12. Diagnostyka cukrzycy

Fiszka 13. Witaminy – podział i nazewnictwo

Fiszka 14. Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza

Fiszka 15. Zespół SIADH

Fiszka 16. Odwodnienia – przyczyny i diagnostyka

Fiszka 17. Diagnostyka cukrzycy ciążowej

Fiszka 18. Kryteria rozpoznania czerwienicy prawdziwej

Fiszka 19. Kryteria rozpoznania ostrego uszkodzenia nerek

Fiszka 20. Test hamowania hormonu wzrostu GH

Fiszka 21. Białka w proteinogramie

Fiszka 22. Czynniki krzepnięcia krwi

Fiszka 23. Zespół Gilberta

Fiszka 24. Metoda homogenna i heterogenna

Fiszka 25. Metoda kompetencyjna – zasada metody i przykład.

Fiszka 26. HFR, MFR, LFR i IRF w oznaczeniu retikulocytów

Fiszka 27. Metoda bezpośrednia i pośrednia oznaczania jonów

Fiszka 28. Metoda pośrednia w oznaczaniu jonów – interferencje

Fiszka 29. Pseudohiponatremia w hiperglikemii

Fiszka 30. Izoenzymy LDH

Fiszka 31. Niedobór żelaza – diagnostyka laboratoryjna

Fiszka 32. Mocznikowy test oddechowy

Fiszka 33. Protoporfiryna cynkowa

Fiszka 34. Wpływ amiodaronu na hormony tarczycy

Fiszka 35. Przełom nadnerczowy

Fiszka 36. Przyczyny hipourykemii

Treści które mogą Cię zainteresować:

• Okiem Diagnosty
• Okiem Diagnosty
• Newsletter
• YouTube

Zastrzeżenie: Treści umieszczone na stronie fremitus.pl służą celom informacyjnym i edukacyjnym. Nie stanowią one porady medycznej, nie zastępują indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Informacje zawarte na stronie nie mogą być podstawą stawiania diagnozy i leczenia pacjenta – w tym celu należy skontaktować się z lekarzem.