Czym jest protoporfiryna cynkowa? W jakim celu oznacza się jej stężenie?
Czym jest protoporfiryna cynkowa?
W procesie powstawania hemu uczestniczy i jest niezbędne żelazo. Jeśli jego zabraknie – dochodzi do zaburzeń w syntezie hemu. Produktem zaburzeń w syntezie hemu, związanym z niedoborem żelaza, jest protoporfiryna cynkowa (ZPP).

W warunkach fizjologicznych, gdy w organizmie nie ma niedoboru żelaza – bierze ona udział w prawidłowej syntezie hemu. Żelazo łączy się z protoporfiryną IX tworząc hem – żelazoporfirynę. W kolejnym etapie z połączenia hemu z łańcuchami globiny – powstaje hemoglobina. W przypadku niedoboru żelaza z protoporfiryną IX łączy się cynk – tworząc protoporfirynę cynkową.

Protoporfiryna cynkowa – w jakim celu oznacza się jej stężenie?
Jak opisano powyżej – powstanie protoporfiryny cynkowej jest spowodowane niedoborem żelaza. I to właśnie w diagnostyce niedoboru żelaza wykorzystywane jest oznaczanie stężenie protoporfiryny cynkowej. Jeśli w organizmie brakuje żelaza – stężenie protoporfiryny cynkowej będzie podwyższone. Co ważne, stany zapalne (zarówno przewlekłe, jak i ostre) – nie mają wpływu na stężenie ZPP, co klasyfikuje ZPP jako dobry marker niedoboru żelaza.
Poza stanem niedoboru żelaza stężenie protoporfiryny cynkowej rośnie w zatruciu ołowiem, w przypadku osób poddawanych przewlekłym dializom oraz w hiperbilirubinemii.

Fiszka do nauki do egzaminu specjalizacyjnego

Fiszka 33. Protoporfiryna cynkowa
Źródła
- Leventi, Eleni, et al. „Zinc protoporphyrin is a reliable marker of functional iron deficiency in patients with inflammatory bowel disease.” Diagnostics 11.2 (2021): 366.
- MA Heimed, Om Kolthoum, et al. „EFFECTIVENESS OF ZINC PROTOPORPHYRIN/HEME RATIO IN IDENTIFICATION OF IRON DEFICIENCY IN A GROUP OF PRESCHOOL AGED CHILDREN.” Al-Azhar Journal of Pediatrics 25.3 (2022): 2951-2962.
- Słota, Michał, et al. „Relationship between lead absorption and iron status and its association with oxidative stress markers in lead-exposed workers.” Journal of Trace Elements in Medicine and Biology 68 (2021): 126841.
- Bogdan Solnica, Aldona Dembińska-Kieć, Jerzy W.Naskalski, Diagnostyka laboratoryjna z elementami chemii klinicznej, Wydanie 5
Poniżej znajdziesz linki do wszystkich fiszek do nauki do egzaminu specjalizacyjnego z laboratoryjnej diagnostyki medycznej, jakie udało mi się do dnia dzisiejszego opracować.
Pozostałe fiszki do nauki:
Zaplanowane fiszki znajdziesz tutaj
Przyczyny wydłużonego czasu 24.09.2026
Fiszka 47. Przyczyny hiperurykemii
Fiszka 46. Reguły Westgarda
Fiszka 45. Niedobór witaminy B12
Fiszka 44. Izoenzymy kinazy kreatynowej CK
Fiszka 43. HCV – schemat diagnostyki
Fiszka 42. Skróty w morfologii i retikulocytach
Fiszka 36. Przyczyny hipourykemii
Fiszka 35. Przełom nadnerczowy
Fiszka 34. Wpływ amiodaronu na hormony tarczycy
Fiszka 33. Protoporfiryna cynkowa
Fiszka 32. Mocznikowy test oddechowy
Fiszka 31. Niedobór żelaza – diagnostyka laboratoryjna
Fiszka 30. Izoenzymy LDH
Fiszka 29. Pseudohiponatremia w hiperglikemii
Fiszka 21. Frakcje białek w proteinogramie
Fiszka 20.
Test hamowania
GH
Fiszka 18.
Rozpoznanie czerwienicy prawdziwej
Fiszka 17.
Diagnostyka cukrzycy ciążowej
Fiszka 16.
Odwodnienia – przyczyny i diagnostyka
Fiszka 15.
Zespół
SIADH
Fiszka 14.
Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza
Fiszka 13.
Witaminy – podział i nazewnictwo
Fiszka 12.
Diagnostyka
cukrzycy
Fiszka 11.
Swoistość diagnostyczna testu
Fiszka 10.
Czułość diagnostyczna testu
Fiszka 9.
Zmiany laboratoryjne w ciąży
Fiszka 8.
Hormony
podwzgórza
Fiszka 7.
Rozpoznawanie zaburzeń RKZ
Fiszka 1. Podział białek ostrej fazy.
Fiszka 2. Czas okluzji PFA-100.
Fiszka 3. Test z metoklopramidem
Fiszka 4. Sferocytoza wrodzona
Fiszka 5. MGUS – stan przednowotworowy
Fiszka 6. Pseudohiperkaliemia.
Fiszka 7. Rozpoznawanie zaburzeń RKZ
Fiszka 8. Hormony podwzgórza
Fiszka 9. Zmiany laboratoryjne w ciąży
Fiszka 10. Czułość diagnostyczna testu
Fiszka 11. Swoistość diagnostyczna testu
Fiszka 12. Diagnostyka cukrzycy
Fiszka 13. Witaminy – podział i nazewnictwo
Fiszka 14. Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza
Fiszka 15. Zespół SIADH
Fiszka 16. Odwodnienia – przyczyny i diagnostyka
Fiszka 17. Diagnostyka cukrzycy ciążowej
Fiszka 18. Kryteria rozpoznania czerwienicy prawdziwej
Fiszka 19. Kryteria rozpoznania ostrego uszkodzenia nerek
Fiszka 20. Test hamowania hormonu wzrostu GH
Fiszka 21. Białka w proteinogramie
Fiszka 22. Czynniki krzepnięcia krwi
Fiszka 23. Zespół Gilberta
Fiszka 24. Metoda homogenna i heterogenna
Fiszka 25. Metoda kompetencyjna – zasada metody i przykład.
Fiszka 26. HFR, MFR, LFR i IRF w oznaczeniu retikulocytów
Fiszka 27. Metoda bezpośrednia i pośrednia oznaczania jonów
Fiszka 28. Metoda pośrednia w oznaczaniu jonów – interferencje
Fiszka 29. Pseudohiponatremia w hiperglikemii
Fiszka 30. Izoenzymy LDH
Fiszka 31. Niedobór żelaza – diagnostyka laboratoryjna
Fiszka 32. Mocznikowy test oddechowy
Fiszka 33. Protoporfiryna cynkowa
Fiszka 34. Wpływ amiodaronu na hormony tarczycy
Fiszka 35. Przełom nadnerczowy
Fiszka 36. Przyczyny hipourykemii
Fiszka 37. Wapń zjonizowany a pH krwi
Fiszka 38. Diagnostyka boreliozy
Fiszka 39. Makroprolaktyna
Fiszka 40. Zmiany laboratoryjne w ostrym zapaleniu trzustki
Fiszka 41. Dynamika wzrostu aktywności lipazy i amylazy w ostrym zapaleniu trzustki
Fiszka 42. Skróty w morfologii i retikulocytach
Fiszka 43. Diagnostyka zakażenia HCV
Fiszka 44. Izoenzymy kinazy kreatynowej CK
Fiszka 45. Niedobór witaminy B12
Fiszka 46. Reguły Westgarda
Fiszka 47. Przyczyny hiperurykemii

Treści które mogą Cię zainteresować:

Zastrzeżenie: Treści umieszczone na stronie fremitus.pl służą celom informacyjnym i edukacyjnym. Nie stanowią one porady medycznej, nie zastępują indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Informacje zawarte na stronie nie mogą być podstawą stawiania diagnozy i leczenia pacjenta – w tym celu należy skontaktować się z lekarzem.

Treści które mogą Cię zainteresować:

Zastrzeżenie: Treści umieszczone na stronie fremitus.pl służą celom informacyjnym i edukacyjnym. Nie stanowią one porady medycznej, nie zastępują indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Informacje zawarte na stronie nie mogą być podstawą stawiania diagnozy i leczenia pacjenta – w tym celu należy skontaktować się z lekarzem.
