Jak działa oś podwzgórze-przysadka-nadnercza?
Wydzielana przez podwzgórze kortykoliberyna (CRH) pobudza przysadkę mózgową do wydzielania ACTH (kortykotropiny). Natomiast ACTH (kortykotropina) pobudza korę nadnerczy do wydzielania kortyzolu. Kortyzol hamuje zwrotnie wydzielanie CRH przez podwzgórze oraz ACTH przez przysadkę mózgową.
Niniejszy post jest wstępem do wytłumaczenia sensu, działania i interpretacji testu z deksametazonem.
Dla ułatwienia zrozumienia tej zależności poniżej umieściłam schemat tej zależności. Pod obrazkiem znajdziesz fiszkę, dzięki której możesz ściągnąć grafikę i wydrukować ją.
Fiszka numer 14. Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza.
Źródła:
- Bogdan Solnica, Diagnostyka Laboratoryjna, PZWL 2019
- Bogdan Solnica, Aldona Dembińska-Kieć, Jerzy, W. Naskalski – Diagnostyka Laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Wydanie 5, 2022 Interna Szczeklika 2022
Poniżej znajdziesz linki do wszystkich fiszek do nauki do egzaminu specjalizacyjnego z laboratoryjnej diagnostyki medycznej, jakie udało mi się do dnia dzisiejszego opracować.
Pozostałe fiszki do nauki:
Zaplanowane fiszki znajdziesz tutaj
Przyczyny wydłużonego czasu 24.09.2026
Przyczyny hiperurykemii 17.09.2026
Reguły Westgarda dostępna 10.09.2026
Fiszka 45. Niedobór witaminy B12
Fiszka 44. Izoenzymy kinazy kreatynowej CK
Fiszka 43. HCV – schemat diagnostyki
Fiszka 42. Skróty w morfologii i retikulocytach
Fiszka 36. Przyczyny hipourykemii
Fiszka 35. Przełom nadnerczowy
Fiszka 34. Wpływ amiodaronu na hormony tarczycy
Fiszka 33. Protoporfiryna cynkowa
Fiszka 32. Mocznikowy test oddechowy
Fiszka 31. Niedobór żelaza – diagnostyka laboratoryjna
Fiszka 30. Izoenzymy LDH
Fiszka 29. Pseudohiponatremia w hiperglikemii
Fiszka 21. Frakcje białek w proteinogramie
Fiszka 20.
Test hamowania
GH
Fiszka 18.
Rozpoznanie czerwienicy prawdziwej
Fiszka 17.
Diagnostyka cukrzycy ciążowej
Fiszka 16.
Odwodnienia – przyczyny i diagnostyka
Fiszka 15.
Zespół
SIADH
Fiszka 14.
Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza
Fiszka 13.
Witaminy – podział i nazewnictwo
Fiszka 12.
Diagnostyka
cukrzycy
Fiszka 13.
Swoistość diagnostyczna testu
Fiszka 10.
Czułość diagnostyczna testu
Fiszka 9.
Zmiany laboratoryjne w ciąży
Fiszka 8.
Hormony
podwzgórza
Fiszka 7.
Rozpoznawanie zaburzeń RKZ
Fiszka 1. Podział białek ostrej fazy.
Fiszka 2. Czas okluzji PFA-100.
Fiszka 3. Test z metoklopramidem
Fiszka 4. Sferocytoza wrodzona
Fiszka 5. MGUS – stan przednowotworowy
Fiszka 6. Pseudohiperkaliemia.
Fiszka 7. Rozpoznawanie zaburzeń RKZ
Fiszka 8. Hormony podwzgórza
Fiszka 9. Zmiany laboratoryjne w ciąży
Fiszka 10. Czułość diagnostyczna testu
Fiszka 11. Swoistość diagnostyczna testu
Fiszka 12. Diagnostyka cukrzycy
Fiszka 13. Witaminy – podział i nazewnictwo
Fiszka 14. Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza
Fiszka 15. Zespół SIADH
Fiszka 16. Odwodnienia – przyczyny i diagnostyka
Fiszka 17. Diagnostyka cukrzycy ciążowej
Fiszka 18. Kryteria rozpoznania czerwienicy prawdziwej
Fiszka 19. Kryteria rozpoznania ostrego uszkodzenia nerek
Fiszka 20. Test hamowania hormonu wzrostu GH
Fiszka 21. Białka w proteinogramie
Fiszka 22. Czynniki krzepnięcia krwi
Fiszka 23. Zespół Gilberta
Fiszka 24. Metoda homogenna i heterogenna
Fiszka 25. Metoda kompetencyjna – zasada metody i przykład.
Fiszka 26. HFR, MFR, LFR i IRF w oznaczeniu retikulocytów
Fiszka 27. Metoda bezpośrednia i pośrednia oznaczania jonów
Fiszka 28. Metoda pośrednia w oznaczaniu jonów – interferencje
Fiszka 29. Pseudohiponatremia w hiperglikemii
Fiszka 30. Izoenzymy LDH
Fiszka 31. Niedobór żelaza – diagnostyka laboratoryjna
Fiszka 32. Mocznikowy test oddechowy
Fiszka 33. Protoporfiryna cynkowa
Fiszka 34. Wpływ amiodaronu na hormony tarczycy
Fiszka 35. Przełom nadnerczowy
Fiszka 36. Przyczyny hipourykemii
Fiszka 37. Wapń zjonizowany a pH krwi
Fiszka 38. Diagnostyka boreliozy
Fiszka 39. Makroprolaktyna
Fiszka 40. Zmiany laboratoryjne w ostrym zapaleniu trzustki
Fiszka 41. Dynamika wzrostu aktywności lipazy i amylazy w ostrym zapaleniu trzustki
Fiszka 42. Skróty w morfologii i retikulocytach
Fiszka 43. Diagnostyka zakażenia HCV
Treści które mogą Cię zainteresować:
Zastrzeżenie: Treści umieszczone na stronie fremitus.pl służą celom informacyjnym i edukacyjnym. Nie stanowią one porady medycznej, nie zastępują indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Informacje zawarte na stronie nie mogą być podstawą stawiania diagnozy i leczenia pacjenta – w tym celu należy skontaktować się z lekarzem.
Treści które mogą Cię zainteresować:
Zastrzeżenie: Treści umieszczone na stronie fremitus.pl służą celom informacyjnym i edukacyjnym. Nie stanowią one porady medycznej, nie zastępują indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza. Informacje zawarte na stronie nie mogą być podstawą stawiania diagnozy i leczenia pacjenta – w tym celu należy skontaktować się z lekarzem.
